1.
türk mitolojisinde doğum ve bereketin sembolü. tonton güleç varlık.
devamını gör...
umay ana islamiyet öncesi türk kültürünün tartışmasız en önemli dişil ruhudur. genel olarak beyaz uzun elbiseli, gümüş saçlı, üç boynuza sahip olarak tasvir edilse de zaman zaman bir kuş olarak da betimlenir. en önemli özelliği hamile kadınları ve küçük çocukları korumak olan umay ana çocuğu olmayanlara da çocuk verir. sadece insanların değil doğadaki bütün canlıların da yavrularında korur ve aynı zamanda tabiata canlılık ve bereket verir. tüm bu özelliklerinden çıkaracağımız sonuç ise islamiyet öncesi türklerin umay ana’yı bolluk ve bereketin simgesi olarak algıladığıdır. ancak bazı topluluklar umay’ı çocukları annelerinden çalan, onların hasta olup ölmesini sağlayan kötü bir ruh olarak değerlendirerek ona kara umay demişlerdir. böylece ortaya iyiliğin simgesi ak umay ile kötülüğü temsil eden kara umay çıkmıştır. ayrıca umay ana’nın ötüken’de oturduğu ve türklere devleti yönetmesi için kut verdiği de bilinen bir gerçektir. umay'ın ışık saçan tasvirinden mütevellit güneş ile ilişkilendirilmiş ve ona sarı kız denmiştir. bugün erzurum yöresine ait olan sarı gelin türküsündeki sarı gelinin umay olduğu söylenmektedir. zaman içinde umay iyicil özelliklerinden çok kötücül özellikleriyle ön plana çıkmış ve günümüzde anadolu’da albastı veya alkarısı denilen hamile kadınların başına musallat olan bir karaktere dönüşmüştür. diğer yandan insanların kötü zamanlarında çıkıp onlara yardımcı olduğu söylenen umay’ın yerini islamiyet sonrası hızır ve evliyalar almıştır. ayrıca bazı toplumlarda umay’a humay dendiği ve kuş olarak da tasvir edildiği için devlet kuşu babında iyi şans ve talih getirdiği de söylenir. islamiyet öncesi türklerde gök kuşağı kutsal sayılırdı ve bunun da umay ana olduğu kabul edilirdi. türklerde umay ana’dan başka ak ene, kartal, kurt, yer, güneş ve su analar gibi başka dişil ruhlar olsa da bunlar umay ana kadar ön plana çıkmazlar. umay ana sadece dişil ruhlar arasında değil, aynı zamanda erkek ruhlarda dahil olmak üzere tasviri yapılan tek tanrıçadır. diğer hiçbir tanrı veya tanrıçanın tasviri yapılamamıştır. bu nedenle umay ana’nın yerinin islamiyet öncesi ve hatta farkında olmasalar bile sonrasındaki türkler açısından ne kadar büyük ve etkili olduğu açıktır.
devamını gör...
bereket tanrıçası. o bekaret tanrıçasıdır ve bu nedenle kadınlar, anneler ve çocuklarla ilgilidir.
devamını gör...
türk mitolojisinde gök tengri'den sonra tanrı ülgen ile birlikte ikinci sırada gelen tanrıça.

çocukları, kadınları ve bunların bulunduğu haneleri korur.

bir gün şayet kızım olursa kendisine umay ismini mutlulukla koyacağım.
devamını gör...
fonetik olarak kulağıma çok kaba gelen kadın ismi.
devamını gör...
bereketin ve bolluğun sembolü olması yanında koruyucu olarak bildiğimiz tanrıçadır.
hatta kırgızlarda çocuğu olmayan kadınlar ona dua ederler ve onun için kurban keserlermiş.
umay adına ise ilk kez yazılı türk metinleri olan göktürk alfabelerinde rastlandığı bilinir.
tonyukuk abidelerinde vezir bilge tonyukuk düşmanın çokluğu karşısında geri dönmek isteyen askerlerine umay'ın kendilerine yardım ettiğini söylemiştir. kültigin abidelerinde ise kültigin'in büyüyüp erkekliğe adım atmasının umay'ın kutu (bkz: kut) sayesinde olduğu söylenir.
umay göğün katlarında yaşar, bazen ise yeryüzüne iner. yere ineceğinde ise bazen ''alkım'' denilen gökkuşağını kullanır. bazen ise kayra han(bkz: kayra han) tarafından dikilen ve umay ana'ya sahiplendirilen ''uluğ kayın'' (bkz: uluğ kayın) ile yeryüzüne iner.
devamını gör...
türk mitolojisindeki ve inancındaki bereket tanrıçasıdır. ummak eyleminden gelen bir addır (um-ay, yat-ay, dik-ey, orta-y gibi). iyilikle ve doğumla bağdaştırılan bir figürdür. doğayı, canlıları korumayı öğütleyen; her şeyin bir ruhunun olduğuna inanılan; günümüzdekinin aksine ataerkillikten uzak, hatta anaerkilliğe (toprak ana denmesinin de nedeni) yakın eski türk inancımızın nadide ve anaç karakteridir. ayrıca buket uzuner'in uyumsuz defne kaman'ın maceraları serisinin otacı, eski türk inancını benimseyen, bilge, tonton ninesinin de adıdır (bkz: umay bayülgen).
devamını gör...
tanrıça olur kendileri.
devamını gör...
(bkz: ümeyye)
devamını gör...
türk mitolojisinde kanatları ve 3 adet boynuzu olan ana tanrıçadır.
devamını gör...
daha önce çocukları koruyan tanrıça olarak okuduğum türk mitolojik varlığı. şimdi ise acaba umacı bir alakası var mı diye düşündüm.
devamını gör...
(bkz: kırılmış bilek gibi bakar gözlerin) sözlerini hatırlatan kalbi camdan adlı şarkıyı seslendiren sanatçı ve yazar umay umay’ı akla getiren başlıktır.
eski türk inancında çok önemli bir ruhani güçtür. kadınları ve çocukları koruyan umay ana eski dininden çıkan turk kadınına kızdığı için onları lohusa dönemlerinde rahatsız eder ve korkutur. eski dininden çıkmış türk kadını ise eski dinine olan saygıyı umay anaya göstermek için alnına kızıl bir bant takar. böylece umay ana o kadına dokunmaz. eğer kadın, kızıl bir bant takmazsa al basması yaşayabilir. o yüzden lohusa kadın pek yalnız bırakılmaz.
devamını gör...
Bu başlığa tanım girmek için olabilirsiniz.

"umay" ile benzer başlıklar

online yazar listesini görmek için lütfen giriş yapın.